Hậu quả thương tâm của trẻ bị lạm dụng. Làm sao để nhận biết và dạy trẻ cách đề phòng?

0
153
 Nỗi ám ảnh của những đứa trẻ bị xâm hại

Th.S Nguyễn Thị Huyền Anh, Khoa Tâm lý Bệnh viện Nhi đồng 1 chia sẻ bức tranh cô bé mặc váy với rất nhiều vệt màu đỏ lem luốc của một cô bé 6 tuổi khi điều trị tại bệnh viện.

Trước đó, cháu được gia đình đưa đến bệnh viện vì có dấu hiệu đau đầu, thường xuyên khóc thét và sợ hãi. Sau nhiều tháng điều trị, cháu mới kể cho các chuyên gia tâm lý chuyện cháu bị một gia sư xâm hại tình dục.

Cử nhân Tâm lý Hoàng Dương, Khoa Tâm lý, Bệnh viện Nhi đồng 1, kể về một trường hợp bé trai 13 tuổi đến khám trong tình trạng sốt nặng, hoảng sợ và nhiễm HIV. Thấy có những bất thường về tâm lý, em được đưa đến khoa tâm lý để các bác sĩ điều trị thêm. Tại đây, em cho biết mình từng bị một nam thanh niên lạm dụng tình dục nhiều lần ở nhà tắm hồ bơi – nơi cha mẹ thường đưa em đến vào mỗi dịp cuối tuần.

Cũng tại Khoa Tâm lý, Bệnh viện Nhi đồng 1, bé V. (5 tuổi) được mẹ đưa đến khám vì có những dấu hiệu bất thường. Mẹ bé cho biết, trước đây bé ngoan ngoãn và nhanh nhẹn nhưng 2 tháng gần đây, bé dễ hờn giận vô cớ. Quan sát con ngủ, chị thấy con có những hành động kỳ lạ. Cháu hay ôm gối ôm lăn qua lăn lại rồi thích ma sát gối vào vùng kín.

Qua quá trình thăm khám, cháu V. kể cho các chuyên viên tâm lý chuyện mình thường chơi trò gia đình với anh họ và đám bạn. Người anh họ 14 tuổi đóng vai chồng, bé V. đóng vai vợ. Anh họ thường xuyên rủ cô bé lên giường, trùm mền rồi… dạy em làm chuyện vợ chồng.

Dấu hiệu cho thấy con bị xâm hại tình dục

Theo Th.S tâm lý Nguyễn Thị Diệu Anh, nếu tinh ý và dành thời gian quan tâm đến con, cha mẹ rất dễ nhận thấy những dấu hiệu bất thường nếu bị xâm hại.

Khi bị xâm hại tình dục, trẻ thường có những dấu hiệu lâm sàng như bị rối loạn giấc ngủ (trẻ thường gặp ác mộng, có thể bị thức giấc giữa đêm với tâm trạng hoảng sợ, la hét, khóc thét); rối loạn ăn uống (nôn mửa, chán ăn hoặc ăn uống vô độ).

Ngoài ra, trẻ thường gặp chứng lo âu hoặc lo sợ như: không chịu cởi quần áo, không chịu đi vệ sinh ở trường học, trẻ có xu hướng làm sạch thái quá trong cách lau chùi, sợ đàn ông. Trẻ thường tự nhốt mình tròng phòng, sợ bị đụng chạm vào người ngay cả với người thân, tỏ ra hoài nghi với người khác…

Khi bị xâm hại, trẻ cũng rất dễ gặp phải các triệu chứng trầm cảm, được biểu hiện ra bên ngoài như hay buồn bã, thiếu tự tin, thu mình, tự đánh giá thấp bản thân, khóc không rõ lý do, có ý định tự tử hoặc tự làm đau mình.

Bên cạnh đó, trẻ cũng có thể gặp phải chứng rối loạn hành vi tổng quát như hay tranh cãi với người lớn. Hành vi trưởng thành giả tạo cũng được xem là một trong những dấu hiệu của sự lạm dụng tình dục. Ví dụ như khi chơi, trẻ thường thích đảm nhận vai trò làm người lớn như làm mẹ, làm vợ…

Đặc biệt, có những dấu hiệu bị lạm dụng rất dễ nhận thấy ở con mình mà các bậc cha mẹ nên lưu ý như trẻ quan tâm quá mức tới những gì liên quan đến tình dục; có những hình vẽ bất thường…

Biến tướng của ấu dâm

Hiện nay tội phạm ấu dâm không chỉ là người đàn ông lạm dụng trẻ gái nữa, xã hội đã xuất hiện nhiều tội phạm ấu dâm đồng tính như nữ và nữ, nam và nam, hoặc là nữ lớn tuổi với trẻ em trai. Vì vậy các bậc phụ huynh nên cảnh giác với tất cả những người lớn khi tiếp xúc với con cháu mình, không chỉ vì con cháu mình là con trai mà bớt cảnh giác.

Không phải chỉ khi có hành động đụng chạm mới là lạm dụng, có khi sự lạm dụng xảy ra ở lời nói và đầu độc trẻ bằng văn hoá phẩm độc hại, hoặc yêu cầu trẻ cho xem bộ phận nhạy cảm, cũng là 1 loại lạm dụng trẻ.

Giáo dục trẻ như thế nào?

Cử nhân tâm lý Hoàng Dương đã chia sẻ phương pháp bàn tay để các bậc cha mẹ có thể dạy con về cách tự bảo vệ mình. Quy tắc bàn tay được giải thích là bàn tay của bé có 5 ngón, tượng trưng cho 5 vòng tròn giao tiếp.

quy-tac-5-ngon-tay-1482429798294

Mỗi trẻ đều có 1 vòng tròn bảo vệ và 1 vòng tròn báo động, Trẻ nên được dạy những cử chỉ, lời nói nào là phù hợp hoặc không. (Xem kỹ hơn video bên dưới)

Một kiểu lạm dụng tình dục ảnh hưởng rất lớn đến tâm lý của con đó là việc nhiều gia đình giữ thói quen sờ mó, hôn hít con cái ngay cả khi con đã lớn. Khi trẻ lên 3, trẻ đã có những định hình về giới tính của mình. Nhiều trẻ ý thức được vấn đề và sẽ cảm thấy ám ảnh.

Bên cạnh đó, có những cô bé, cậu bé sẽ cảm thấy khoái cảm với việc sờ mó đó và khi bị người lạ xâm hại cũng không ý thức được, cho rằng đó là hành vi bình thường. Trẻ sẽ mất đi kỹ năng tự bảo vệ mình. Vậy nên cha mẹ tuyệt đối ngăn cản người thân nếu họ có hành vi âu yếm vào vùng nhạy cảm của trẻ nhỏ.

Giáo dục kỹ năng sống giúp trẻ tránh bị xâm hại tình dục

Thanh Long tổng hợp